Województwo małopolskie - Geografia

Województwo małopolskie

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Województwo małopolskie
Herb województwa małopolskiego Flaga województwa małopolskiego
Herb Flaga
Województwo małopolskie na mapie Polski
Siedziba wojewody
Siedziba sejmiku		  Kraków
Urząd Wojewódzki Kraków, ul. Basztowa 22
Wojewoda Jerzy Miller
Urząd Marszałkowski Kraków, ul. Racławicka 56
Marszałek Marek Nawara
Powierzchnia 15 182,87 km²
Ludność 3 282 400 mieszk.
(30 czerwca 2008)
Gęstość zaludnienia 216,2 mieszk./km²
Urbanizacja 49,4%
Tablica rejestracyjna K
TERYT: 12 Kod ISO: PL-MA
zobacz: szczegółowy podział administracyjny
Powiaty województwa małopolskiego
powiaty grodzkie 3
ziemskie 19
gminy miejskie 15
miejsko-wiejskie 41
wiejskie 126
Małopolski Urząd Wojewódzki

ul. Basztowa 22
31-156 Kraków
tel.: (12) 616-02-00, fax 422-72-08
Oficjalna strona województwa małopolskiego

Województwo małopolskie – jedno z 16 województw Polski. W obecnym kształcie powstało 1 stycznia 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej. Województwo zajmuje powierzchnię 15 108 km² i jest jednym z mniejszych regionów Polski (12 miejsce w kraju). Pod względem liczby mieszkańców (3 mln 282 tys. osób) województwo znajduje się na 4 miejscu w Polsce. Gęstość zaludnienia jest tu jedną z najwyższych w kraju (małopolskie – 216,2 osób/km², średnia krajowa – 122 osób/km²).

Spis treści

[edytuj] Władze

W województwie małopolskim tradycyjnie przewagę mają partie centroprawicowe. Podział klubów w Sejmiku Województwa (Stan na kwiecień 2007 r.) :

  1. PO – 13
  2. PiS – 12
  3. Wspólnota Małopolska – 5
  4. PSL – 4
  5. LPR – 3
  6. Lewica i Demokraci – 2

Wojewodowie

Wicewojewoda

Marszałkowie

[edytuj] Historia województwa

Województwo małopolskie, jako jedyne ma prawo do posiadania w swoim herbie, godła Państwa Polskiego, czyli białego orła w koronie, z głową zwróconą w lewą stronę, na czerwonym tle. Pozostaje więc tradycyjnie jego depozytariuszem.

Dewiza Mater et Metropolis Omnium Terrarum Poloniae (pol. Matka i stolica wszystkich ziem Polski).

Województwo małopolskie zostało utworzone w 1999 r. a nie wyczerpuje w całości Małopolski historycznej i geograficznej. Stworzono je z województw poprzedniego podziału administracyjnego, mianowicie z:

¹ Gmina wiejska Szerzyny z woj. tarnowskiego znalazła się początkowo w powiecie jasielskim w woj. podkarpackim. 1.I.2003 została przeniesiona do powiatu tarnowskiego w woj. małopolskim

² Gmina miejska Sławków znalazła się początkowo w powiecie olkuskim. 1.I.2002 została przeniesiona do powiatu będzińskiego w woj. śląskim

[edytuj] Geografia

[edytuj] Położenie

Województwo małopolskie obejmuje fragmenty Karpat Zachodnich oraz Wyżyny Małopolskiej. Równocześnie obejmuje zachodnią część krainy historycznej i geograficznej zwanej Małopolską.

Województwo małopolskie położone jest na skrzyżowaniu ważnych szlaków komunikacyjnych. Przez jego obszar wiodą szlaki tranzytowe ze wschodu na zachód i z północy na południe: linie kolejowe i drogi krajowe. Na południu województwo sięga do granicy państwa. Graniczy z województwem śląskim (od zachodu), świętokrzyskim (od północy), podkarpackim (od wschodu) oraz z Republiką Słowacką (od południa).

Kraków, stolica Małopolski i województwa, leży dokładnie na przecięciu 20 południka wschodniego i 50 równoleżnika północnego.

[edytuj] Topografia

Środowisko geograficzne województwa małopolskiego jest zróżnicowane, a ukształtowanie powierzchni ma charakter zdecydowanie górski i wyżynny. Posiada urozmaiconą rzeźbę terenu, o czym świadczą następujące liczby:

  • 9% województwa leży poniżej 200 m n.p.m.,
  • ponad 50% powyżej 500 m n.p.m.,

Najwyższym punktem województwa jest szczyt Rysy (2499 m n.p.m.) położony w Tatrach, górotworze o charakterze alpejskim. W województwie znajdują się liczne ośrodki sportów zimowych, które układają się zgodnie z przebiegiem równoleżników.

[edytuj] Klimat

Województwo małopolskie leży w strefie klimatu umiarkowanego. W tym regionie występuje duża amplituda temperatur wynikająca z dużego zróżnicowania wysokości. Maksymalna zanotowana tutaj temperatura wynosi +37°C, a minimalna –38°C.

Pokrywa śnieżna w Tatrach często utrzymuje się od listopada do połowy maja, ale jego opady są możliwe o każdej porze roku. W innych górskich rejonach śnieg pokrywa stoki do marca, a na sztucznie dośnieżanych stokach narciarskich można czasami szusować nawet na początku kwietnia.

Małopolski klimat ma swoje anomalie. Najbardziej znana to "halny" – gwałtowny, ciepły wiatr, który w kilka dni może stopić nawet kilkadziesiąt centymetrów śniegu. Z kolei "orawiak" to wiatr zimny (wiejący od Babiej Góry), który temperaturę na Podhalu może obniżyć nawet o kilka stopni. Najkorzystniejsza pogoda występuje w maju, czerwcu, sierpniu, często także we wrześniu.

[edytuj] Stosunki wodne

Na terenie województwa dominuje zlewisko Morza Bałtyckiego z dorzeczem Wisły – zajmuje ok. 90% powierzchni. W południowo-zachodniej części województwa spotykamy zlewisko Morza Czarnego z dorzeczem Dunaju.

[edytuj] Miasta

Wzgórze Wawelskie w Krakowie
Rynek w Tarnowie
Nowosądecki ratusz
Krupówki w Zakopanem
Kopalnia soli w Wieliczce
Rynek w Chrzanowie
Stary Dom Zdrojowy w Krynicy-Zdroju
Brama wjazdowa do pałacu Lubomirskich w Dąbrowie Tarnowskiej
Ratusz w Skawinie
Klasztor w Alwerni.

W województwie małopolskim jest 57 miast, w tym 3 miasta na prawach powiatów. Miasta zostały uszeregowane według liczby mieszkańców. Liczba ludności i powierzchnia wg GUS z 31 grudnia 2007 r.

lp. herb miasto ludność powierzchnia (km²)
1 Kraków 756336 326,80
2 Tarnów 116118 72,38
3 Nowy Sącz 84468 57,06
4 Oświęcim 40520 30,30
5 Chrzanów 39452 38,31
6 Olkusz 37249 25,66
7 Nowy Targ 33412 50,42
8 Bochnia 29444 29,89
9 Gorlice 28378 23,56
10 Zakopane 27085 84,35
11 Skawina 26524 20,48
12 Andrychów 21621 10,28
13 Wieliczka 19300 13,37
14 Wadowice 19154 10,63
15 Kęty 19150 23,14
16 Trzebinia 25653 31,30
17 Myślenice 18018 30,14
18 Libiąż 17487 35,88
19 Brzesko 16827 11,73
20 Limanowa 14758 18,64
21 Rabka-Zdrój 12989 36,59
22 Miechów 11715 15,49
23 Brzeszcze 11714 19,17
24 Dąbrowa Tarnowska 11276 23,07
25 Krynica-Zdrój 11178 40,17
26 Bukowno 10605 63,42
27 Krzeszowice 9909 16,84
28 Sucha Beskidzka 9683 27,46
29 Chełmek 9076 8,31
30 Wolbrom 9074 9,81
31 Stary Sącz 9009 16,56
32 Niepołomice 8790 27,08
33 Mszana Dolna 7531 27,10
34 Szczawnica 7378 87,89
35 Tuchów 6503 18,15
36 Sułkowice 6338 16,46
37 Proszowice 6165 7,21
38 Dobczyce 6149 12,97
39 Grybów 6060 17,00
40 Piwniczna-Zdrój 5761 38,30
41 Maków Podhalański 5740 20,04
42 Jordanów 5114 20,92
43 Muszyna 4795 23,96
44 Biecz 4569 17,80
45 Kalwaria Zebrzydowska 4476 5,50
46 Słomniki 4324 3,34
47 Żabno 4268 11,12
48 Zator 3686 11,53
49 Skała 3661 2,97
50 Wojnicz 3434 8,50
51 Alwernia 3379 8,87
52 Ryglice 2811 25,08
53 Nowy Wiśnicz 2772 5,05
54 Ciężkowice 2391 9,99
55 Czchów 2224 14,08
56 Świątniki Górne 2116 4,44
57 Zakliczyn 1554 4,02

[edytuj] Euroregiony

Na terenie województwa funkcjonują trzy Euroregiony:

[edytuj] Demografia

Dane z 31 grudnia 2007 r.29:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób % osób % osób %
populacja 3 279 036 100 1 689 859 51,5 1 589 177 48,5
powierzchnia 15 182,87 km²
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)		 216,0 111,3 104,7

[edytuj] Przyroda

[edytuj] Ochrona środowiska

Morskie Oko
Trzy Korony z Dunajca

Województwo małopolskie posiada urozmaicone warunki naturalne i stosunkowo nieskażone środowisko naturalne większości regionu. Bogaty jest świat roślinny i zwierzęcy. Pośrednim dowodem takiego stanu rzeczy jest liczba znajdujących się na terenie Małopolski obszarów chronionych:

W efekcie ochroną objętych jest 53% powierzchni Województwa Małopolskiego, co stawia je na pierwszym miejscu w kraju.

[edytuj] Zanieczyszczenie środowiska

Struktura oczyszczania ścieków komunalnych w 2006 r.

ścieki %
oczyszczone z podwyzszonym usuwaniem biogenów 44%
oczyszczone biologicznie 19,6%
oczyszczone mechanicznie 35,8%
nie oczyszczone 0,6%

Rośnie liczba rzek w II i III klasie czystości, mniej jest wód pozaklasowych. Zmniejsza się również poziom zanieczyszczenia powietrza, chociaż w wielu miastach poziom zanieczyszczenia przekracza ustalone normy. Coraz więcej odpadów trafia do ponownego wykorzystania.

Postępowanie z odpadami w 2005 r.

rodzaj postępowania ilość w tys. t
wytworzone 9484,4
poddane odzyskowi 6583,0
unieszkodliwione 1891,9
składowane 1237,2
magazynowane czasowo 1009,5

W ciągu ostatnich 5 lat długość sieci kanalizacyjnej w Małopolsce wzrosła o ponad połowę i wynosi obecnie 5852 km.

[edytuj] Lasy

Ze zróżnicowania gatunków gleb, a także różnicy położenia terenu względem poziomu morza wynika bardzo duże zróżnicowanie małopolskich lasów – od borów nizinnych, poprzez siedliska wyżynne aż po bory wysokogórskie.

Drzewostany najbardziej dla Małopolski charakterystyczne to lasy bukowe, porastające m.in. znaczną część Beskidów, a także świerkowy starodrzew, na przykład charakterystyczne tatrzańskie "smreki". Cenny kompleks leśny województwa małopolskiego to Puszcza Niepołomicka – jedyny pozostały fragment olbrzymiego kompleksu rozciągającego się przed kilkuset laty na wschód od Krakowa. Tutaj polował niegdyś Władysław Jagiełło, a później Królowa Bona. Do dzisiaj w Puszczy Niepołomickiej żyje stado żubrów.

W województwie małopolskim jest kilka fragmentów lasu o charakterze pierwotnym, położonych w Pieninach, w Babiogórskim Parku Narodowym, Tatrach czy Beskidzie Sądeckim. Te lasy są schronieniem dla zagrożonych gatunków roślin i zwierząt; nie tylko tych, których nazwy znane są tylko fachowcom, ale także najsłynniejszych: szarotki alpejskiej, krokusa, a spośród zwierząt: orła przedniego, świstaka, kozicy. W małopolskich lasach można znaleźć grzyby takie jak rydze i borowiki, a także borówki i inne leśne owoce.

[edytuj] Pustynia

W województwie małopolskim znajduje się pustynia – położona na zachód od Olkusza, rozciąga się między miejscowościami Klucze, Chechło i Błędów. Chociaż piaski Pustyni Błędowskiej potrafią w lecie nagrzewać się do temperatury 70°C to w sensie klimatycznym teren ten pustynią nie jest. Dlatego powiodły się podjęte w latach 50. i 60. XX w. próby obsadzania jej roślinnością. W efekcie każdy kto chce odwiedzić pustynię winien się spieszyć: jej obszar zmniejsza się z roku na rok i z niegdysiejszych 80 km² skurczył się do ok. 30 km².

[edytuj] Kalendarium historyczne

[edytuj] Starożytność

[edytuj] Średniowiecze

Zamek w Niedzicy
  • VI-VII wiek – Słowianie w dorzeczu górnej Wisły
  • VIII wiek – Powstanie grodu na wzgórzu wawelskim
  • IX wiek – Powstanie Podegrodzia
  • 890 – Najazd Wielkomorawian, chrystianizacja plemion małopolskich
  • 990 – Podbój Krakowa i ziem dorzecza górnej Wisły przez księcia Polan Mieszka
  • 1072 – Stanisław ze Szczepanowa został biskupem
  • 1088 – Kult św. Stanisława
  • 1138 – Bolesław Krzywousty przed śmiercią nadał ustawę sukcesyjną.
  • 1184 – Florian małopolskim świętym
  • 1222 – Biskup Iwo Odrowąż
  • 1225 – Cystersi pod Krakowem
  • 1237 – Klasztor Franciszkanów w Krakowie
  • 1241 – Najazd na Małopolskę Tatarów
  • 1251 – Kopalnia soli Bochnia
  • 1253 – Kanonizacja św. Stanisława
  • 1257 – Nadanie aktu lokacyjnego Krakowowi
  • 1259 – Małopolskę dotknęło trzęsienie ziemi
  • 1292 – Nadanie aktu lokacyjnego dla miasta Nowy Sącz
  • 1306 – Władysław Łokietek zajął dzielnicę krakowską i rozpoczął dzieło zjednoczenia państwa polskiego
  • 1320 – Koronacja Władysława Łokietka na króla Polski. Kraków stał się miastem koronacyjnym
  • 1333 – Śmierć Władysława Łokietka. Pogrzeb króla odbyty w Krakowie umocnił rolę miasta jako metropolii monarszej
  • 1344 – Kazimierz Wielki opanował ziemię sanocką i przemyską, które stały się częścią dzielnicy Małopolskiej
  • 1346 – W Wiślicy Kazimierz Wielki wydał tzw. Statuty Wiślickie, stanowiące skodyfikowane prawo dzielnicy małopolskiej
  • 1364 – Zjazd Monarchów w Krakowie zakończony, jak podaje legenda, ucztą wydaną na cześć gości przez mieszczanina krakowskiego Mikołaja Wierzynka
  • 1368 – Kazimierz Wielki nadał statuty podkrakowskim żupom solnym, tworząc nowoczesne, największe w Małopolsce i w Polsce przedsiębiorstwo przemysłowe
  • 1376 – Najazd litewski na Małopolskę
  • 17 lipca 1399 – W Krakowie zmarła w opinii świętości Królowa Jadwiga
  • 1423-1465 – Biskupem krakowskim był Zbigniew Oleśnicki
  • 9 stycznia 1433 – W Krakowie został ponowiony przywilej jedlneński (1430 r.), gwarantujący szlachcie wolność osobistą (tzw. Neminem Captivabimus)
  • 19 marca 1454 – Król Polski zhołdował księstwo oświęcimskie

[edytuj] Wczesna nowożytność

  • 1494 – Włączenie do Korony księstwa zatorskiego przez Jana Olbrachta
  • 10 kwietnia 1525 – Hołd Pruski na płycie Rynku Głównego w Krakowie
  • 1563-1564 – Ostateczna inkorporacja do Polski księstw – oświęcimskiego i zatorskiego
  • 14 kwietnia 1570 – W Sandomierzu doszło do połączenia wyznań protestanckich – luteran, kalwinów i braci czeskich, którzy tworzą tzw. wyznanie polskie. Akt ten bywa zwany Zgodą Sandomierską
  • 1587 – Najazd na Małopolskę habsburskiego arcyksięcia Maksymiliana III, pretendenta do korony polskiej. Jesienią armia austriacka bezskutecznie oblegała Kraków
  • 26 maja 1584 – Na zamku wawelskim ścięto banitę Samuela Zborowskiego
  • 1591 – Zburzenie zboru protestanckiego w Krakowie w czasie tumultu religijnego
  • 1604 – Do Krakowa przybył rzekomy syn Iwana IV Groźnego, Dymitr zwany samozwańcem. Przy czynnym poparciu magnaterii małopolskiej i mieszczan Krakowa, uzyskał pomoc w swej wyprawie na Moskwę
  • 1611 – Katastrofalny w skutkach pożar Nowego Sącza
  • wrzesień-październik 1655 – Kampania armii szwedzkiej doprowadziła do zajęcia większości Małopolski. Oblężony poddał się Kraków (18 X), padły także inne miasta (Nowy Sącz, Tarnów, Żywiec).
  • 13 grudnia 1655 – Powstanie mieszczan odbija z rąk szwedzkich Nowy Sącz
  • 1668 – Abdykacja Jana Kazimierza. Król wyjeżdżając z Polski zatrzymał się na dłużej w Krakowie gdzie zamieszkał w Pałacu "Krzysztofory", obecnej siedzibie Muzeum Historycznego m. Krakowa
  • 1700-1716 – W związku z toczącą się tzw. III wojną północną, przez Małopolskę przeciągnęły oddziały szwedzkie, rosyjskie, saskie i polskie, niszcząc katastrofalnie cały region.
  • 1707-1710 – Katastrofalna zaraza, która objęła Kraków i okolicę pochłonęła blisko 20 000 ofiar
  • 1734 – W związku z toczącą się wojną sukcesyjną polską, przez Małopolską przeszły korpusy wojsk saskich oraz polskich wiernych Stanisławowi Leszczyńskiemu
  • 1769 – Pod pretekstem walk konfederacji barskiej wojska austriackie zajęły grody spiskie i okolice Nowego Targu i Nowego Sącza
  • 1770-1771 – W walkach konfederatów barskich szczególną rolę odegrały umocnienia w Tyńcu, Lanckoronie i w mieście Krakowie oraz na zamku wawelskim
  • 1772 – I rozbiór Polski. Południowa część Małopolski (bez Krakowa) przypadła Austrii
  • 1795 – III rozbiór Polski. Północna część Małopolski pomiędzy Bugiem, Wisłą i Pilicą dostała się w ręce austriackie
  • kwiecień-lipiec 1809 – Ofensywa Ks. Józefa Poniatowskiego wyzwala z rąk austriackich ziemie III zaboru w tym m.in. Kraków i przyłacza je do księstwa warszawskiego
  • 1813 – Ks. Józef Poniatowski wraz z wojskiem polskim opuścił Kraków, który zajmują wojska rosyjskie
  • 1815 – Kongres wiedeński podzielił ostatecznie Małopolskę pomiędzy Rosję i Austrię. Kraków wraz z okolicami tworzy niezależne teoretycznie państewko tzw. Rzeczpospolitą Krakowską
  • 1846 – Powstanie krakowskie oraz powstanie chochołowskie. Likwidacja Rzeczypospolitej Krakowskiej i włączenie Krakowa do austriackiej Galicji

[edytuj] Nowożytność

  • 26 kwietnia 1848 – Wiosna Ludów w Krakowie zakończona zbombardowaniem miasta przez wojsko austriackie
  • 1864-1865 – Stan oblężenia w Galicji w związku z toczącym się powstaniem styczniowym
  • 1867 – Galicja otrzymała z rąk cesarza Franciszka Józefa I autonomię
  • 1869 – Wprowadzenie języka polskiego jako urzędowego w Galicji
  • 1884 – Otwarcie tzw. podkarpackiej linii kolejowej (Nowy Sącz, Krynica)

[edytuj] Okres wojenny i międzywojenny

[edytuj] Gospodarka

[edytuj] Przemysł

Województwo małopolskie jest jednym z najbardziej zróżnicowanych pod względem poziomu rozwoju gospodarczego regionów w Polsce. Dysponuje ono znaczącym w skali kraju potencjałem społeczno-gospodarczym. Wytwarza 7,2% PKB, co daje mu 5 miejsce w kraju. Mocna pozycja w gospodarce kraju wynika z dużego udziału w globalnej wartości produkcji sprzedanej przemysłu i budownictwa, odpowiednio 7% i 8%. Region jest szczególnie aktywny w dziedzinie budownictwa mieszkaniowego 2 miejsce w kraju. Jednak w wielu gałęziach dominuje gospodarka tradycyjna – praco-, materiało- i kapitałochłonna o bardzo niskim poziomie konkurencyjności międzynarodowej. W województwie małopolskim występuje niska w porównaniu do średniej krajowej stopa bezrobocia – 7,2%.

Mimo pozytywnych zmian i wzrostu znaczenia przemysłów rozwojowych, będących nośnikami postępu technologicznego i organizacyjnego, tj. kablowego, telekomunikacyjnego, komputerowego, farmaceutycznego, poligraficznego, materiałów budowlanych –których udział w produkcji przemysłowej regionu wynosi ok. 20% – nadal podstawę gospodarki stanowią tradycyjne gałęzie, w tym: hutnictwo, ciężka chemia, górnictwo, przemysł metalowy, tytoniowy, spożywczy. Trzy pierwsze, ze względu na ich malejący udział w rynku, określane są mianem przemysłów schyłkowych.

Największe zakłady przemysłowe województwa małopolskiego to:

[edytuj] Okręgi przemysłowe

Na terenie województwa znajdują się obszary 4 okręgów przemysłowych:

  1. Krakowski
  2. Jaworznicko-Chrzanowski
  3. Tarnowsko-Rzeszowski
  4. Karpacki

[edytuj] Zasoby surowców mineralnych

Kryształy soli z kopalni w Wieliczce

Województwo małopolskie jest dość bogate w surowce mineralne. Pewne z nich stanowią istotną pozycję w krajowym i regionalnym bilansie zasobów.

[edytuj] Energia

Produkcją energii dla województwa małopolskiego zajmują się głównie elektrownie cieplne na węgiel kamienny. Największe z nich znajdują się w Krakowie, Skawinie i Trzebini (0,5 tys. – 1 tys. MW) oraz w Tarnowie (100 – 500 MW).

W województwie znajdują się także elektrownie wodne i elektrownie wiatrowe o mocy mniejszej niż 100 MW. Energie elektryczną wytwarzają również geotermalne źródła energii, zespoły prądotwórcze i kotły grzewcze przy oczyszczalniach ścieków oraz zespoły prądotwórcze i ciepłownicze na wysypiskach śmieci (z biogazu).

[edytuj] Przedsiębiorczość

W województwie zarejestrowanych jest prawie 298 tys. firm. Od lat liczba ta systematycznie wzrasta. Większość z nich to podmioty zaliczane do sektora MSP. Najbardziej znane firmy to: Fakro – jeden z światowych liderów produkcji okien dachowych, Koral – w 2004 r. największy producent lodów w Polsce, czy Wojas – czołowy w kraju producent obuwia. Region znany jest konsumentom z takich marek, jak: Optimus (komputery), Wawel (słodycze), Lajkonik (paluszki), Tymbark (soki), Okocim (piwo).

Kraków stanowi finansowe centrum Polski południowej. Swoją siedzibę ma tu trzeci co do wielkości bank w Polsce – Bank BPH, a także polska centrala Deutsche Banku. W Krakowie mieszczą się centrale czterech biur maklerskich, a także oddziały firm doradczych oraz instytucji finansowych.

[edytuj] Inwestycje zagraniczne

Zagraniczne firmy zainwestowały w województwie małopolskim ponad 6 mld USD, czyli ponad 8 proc. wszystkich środków zaangażowanych w Polsce. Najwięcej zagranicznych pieniędzy przyciągnęły: przemysł, bankowość i handel. W województwie działa 2426 firm z udziałem kapitału zagranicznego, które zatrudniają łącznie ok. 76 tysięcy pracowników.

Najwięksi inwestorzy zagraniczni na koniec 2005 r.

lp. inwestor kraj pochodzenia rodzaj działności
1 HVB Group Niemcy bankowość, wynajem nieruchomości
2 Philip Morris USA produkcja papierosów
3 ArcelorMittal Wielka Brytania/Holandia produkcja stali
4 CEZ Czechy Produkcja energii elektrycznej
5 Electricite de France Francja produkcja energii elektrycznej
6 Pliva Chorwacja produkcja farmaceutyków

Lista przedsięwzięć kapitału zagranicznego potwierdza dość dużą atrakcyjność regionu dla inwestorów wielu branż: od produkcji farmaceutyków (chorwacka Pliva) przez najnowocześniejszą poligrafię (2 drukarnie amerykańskiego RR Donnelley) po usługi finansowe (niemieckie: grupa HVB, Deutsche Bank i belgijski Fortis Bank). Od kilku lat inwestuje tu także koncern Motorola. Niektóre branże, jak projektowanie i produkcja części samochodowych, inwestorzy zagraniczni – koncerny Delphi i Valeo – stworzyli niemal od podstaw.

W ostatnich latach sporo kapitału zagranicznego zaangażowano w branżę turystyczną, w tym głównie w budowę hoteli międzynarodowych sieci.

[edytuj] Komunikacja

[edytuj] Lotnicza

Międzynarodowy Port Lotniczy Kraków-Balice posiada regularne połączenia z ważniejszymi miastami Europy, Ameryki Północnej i Izraelem. Trwa rozbudowa terminala pasażerskiego, który obecnie obsługuje ponad 3 mln osób rocznie. Zwiększa się liczba odprawianych pasażerów i ładunków.

[edytuj] Drogowa

Autostrada A4 łączy region z Górnym i Dolnym Śląskiem, a wkrótce będzie można nią dojechać do granicy z Niemcami. Trwa budowa autostrady w kierunku wschodnim (odcinek Kraków – Tarnów). Trasa ta należy do ważniejszych na kontynencie – połączy bowiem Niemcy przez Polskę z Ukrainą. W ostatnich latach największym przedsięwzięciem było dokończenie południowej obwodnicy autostradowej Krakowa, dzięki czemu ruch tranzytowy wschód-zachód omija miasto.

[edytuj] Kolejowa

Małopolska ma bezpośrednie połączenia kolejowe ze wszystkimi większymi miastami w Polsce oraz połączenia międzynarodowe z: Wiedniem, Pragą, Berlinem, Dreznem, Frankfurtem nad Menem i Frankfurtem nad Odrą, Lipskiem, Bukaresztem, Bratysławą, Koszycami, Kijowem, Lwowem, Odessą i Budapesztem.

[edytuj] Autobusowa

Autobusem można dojechać do większych miejscowości w Małopolsce. Dworce autobusowe znajdują się zazwyczaj w pobliżu dworców kolejowych, co ma znaczenie dla łatwości zmiany środka transportu.

[edytuj] Granice państwa

Na południu Małopolska graniczy ze Słowacją. Oba kraje połączone są licznymi drogami krajowymi oraz szlakami kolejowymi i turystycznymi.

[edytuj] Demografia

Liczba ludności (dane z 31 listopada 2007):

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
  osób  % osób  % osób  %
ogółem 3 274 627 100 1 687 338 51,5 1 587 289 48,5
miasto 1 620 769 100 853 935 52,7 766 834 47,3
wieś 1 653 858 100 833 403 50,4 820 455 49,6

[edytuj] Mniejszości narodowe i grupy etniczne

Województwo małopolskie zamieszkują przedstawiciele czterech mniejszości narodowych: Słowacy, Ukraińcy, Żydzi i Ormianie.

Podczas narodowego spisu powszechnego ludności przeprowadzonego w 2002 r. wśród obywateli RP do poszczególnych mniejszości narodowych przynależność zadeklarowało:

  • Słowacy – 1710 osoby w tym w województwie małopolskim – 1572
  • Ukraińcy – 27 172 osoby w tym w województwie małopolskim – 472
  • Żydzi – 1055 osoby w tym w województwie małopolskim – 50
  • Ormianie – 262 osoby w tym w województwie małopolskim – 22

Powyższe dane statystyczne, zebrane na podstawie spisu powszechnego, oparte są o subiektywne czynniki takie jak samookreślenie, poczucie przynależności do danej grupy mniejszościowej, a niekoniecznie zależne od takich kategorii jak np. przynależność językowa czy religijna.

Województwo małopolskie zamieszkują przedstawiciele 2 grup etnicznych: Łemkowie i Romowie.

Oficjalne statystyki podają, że w województwie małopolskim zamieszkuje 1678 Romów, nieoficjalne wskazują liczbę oscylującą wokół pięciu tysięcy. Pierwsza wzmianka historyczna, którą można odnieść do Romów/Cyganów w Polsce pochodzi z 1401 r. i dotyczy mieszczanina Ci