Pampeluna

	Pamplona / Iruña
Herb miasta	Flaga miasta
Nazwa oficjalna	Pamplona/Iruña
Państwo	Hiszpania
Wspólnota autonomiczna	Nawarra
Prowincja	Nawarra
Comarca	Pamplona
Kod pocztowy	31001 - 31014
Położenie	42°48’ N; 1°38’ W
Powierzchnia	23,55 km²
Wysokość	449 m
Rzeki	Arga
Liczba mieszkańców	193 328
Gęstość zaludnienia	8209,26 mieszk./km²
Alkad	María Yolanda Barcina Angulo (Unión del Pueblo Navarro)
Ważne święta	Fiesta de San Fermín (6-14 lipca)
	Położenie na mapie Hiszpanii;
	Strona internetowa miasta

Z Wikipedii

Brak wersji przejrzanej

Skocz do: nawigacji, szukaj

Ten artykuł dotyczy miasta w Hiszpanii. Zobacz też: Pampeluna (turniej szachowy).

Pampeluna (hiszp. Pamplona, bask. Iruña lub Iruñea) - miasto w północnej Hiszpanii (193 tys. mieszkańców), stolica prowincji Nawarra. Miasto jest położone nad rzeką Arga, 92 kilometry od San Sebastián oraz 407 kilometrów od Madrytu.

Pampeluna, tak jak cała Nawarra, jest jednym z najbardziej dynamicznie rozwijających się regionów Hiszpanii^{[potrzebne źródło]}.

[edytuj] Historia

Miasto (początkowo nazwane Pompaelo) zostało założone przez Pompejusza w 74 p.n.e., jako garnizon wojsk rzymskich.Od V do IX w. było w rękach Wizygotów, Franków i Maurów. W 778 roku zdobyte przez Karola Wielkiego i wtedy zostało otoczone murami obronnymi. W 781 r. odbite z rąk chrześcian przez Abd ar-Rahmana. W 924 Pampeluna została zniszczona przez Abd ar-Rahmana III i straciła na znaczeniu. W 824 roku powstało baskijskie królestwo Pamplony, później zwane królestwem Nawarry. Pampeluna pozostawała jego stolicą aż do 1512 roku, kiedy Ferdynand V połączył Nawarrę z Kastylią. Od XI w. następuje rozwój Pampeluny, leżącej na pielgrzymkowym szlaku do Santiago de Compostela. W czasie wojen napoleońskich Pampeluna została w 1808 roku zdobyta przez Francuzów, a w 1813 przez Anglików.

[edytuj] Tradycje

Co roku w dniach 6-14 lipca organizowane są tu tzw. sanfermines, fiesty ku czci patrona miasta świętego Fermina, w czasie których odbywają się słynne encierros – gonitwy byków i ludzi po ulicach miasta. Święto to zostało opisane przez Ernesta Hemingwaya w powieści Słońce też wschodzi (1926).

Miasto jest jednym z najważniejszych punktów dla pielgrzymów na Drodze św. Jakuba, udających się do Santiago de Compostela.