Morze Kaspijskie - Geografia

Morze Kaspijskie

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Morze Kaspijskie
Zdjęcie satelitarne Morza Kaspijskiego
Zdjęcie satelitarne Morza Kaspijskiego
Kontynent Azja
Państwa Azerbejdżan Azerbejdżan
Rosja Rosja
Kazachstan Kazachstan
Turkmenistan Turkmenistan
Iran Iran
Powierzchnia 371 800 km²
Wymiary 1200 × 325 km
Głębokość
• średnia
• maksymalna
180 m
1025 m
Wysokość lustra wody -28 m n.p.m.
Zasolenie średnio 10-12‰
Rzeki zasilające Wołga, Kuma, Kura, Ural
Rzeki wypływające bezodpływowe
Miejscowości nadbrzeżne Baku, Türkmenbaşy, Aktau, Astrachań
Rodzaj jeziora endoreiczne
Jeziora Azji
Średniowieczna mapa Morza Kaspijskiego
Większe miasta i część zlewiska Morza Kaspijskiego

Morze Kaspijskie (per. دریای خزر, ros. Каспийское море, azerb. Xəzər dənizi) – bezodpływowe słone jezioro reliktowe w Azji. Jest największym jeziorem świata z powierzchnią wynoszącą ok. 370 tys. km2 (zmieniającą się wskutek opadania poziomu wody, w 1930 roku wynosiła ona aż 442 tys. km²). Maksymalna głębokość to 1025 m. Zasolenie od 10-12‰ do bardzo dużego, sięgającego nawet 300‰ w zamkniętych zatokach. Czas wymiany wód wynosi 250 lat. W Starożytności nosiło różne nazwy: Ocean Hyrkański, Morze Azarskie i Morze Kwalijskie.

Morze Kaspijskie, tak jak Morze Śródziemne i Morze Czarne, jest reliktem Ocean Tetydy. Ponieważ zasilane jest rzekami to poziom wody podnosił się i opuszczał znacząco wiele razy w historii, a w suchych okresach wysychało odkładając pokłady soli na dnie, pokryte później osadami naniesionymi przez wiatr. Niektórzy rosyjscy historycy utrzymują, że podniesienie się poziomu wody w morzu w średniowieczu spowodowało powódź w nadbrzeżnych rejonach. Obecnie poziom wód morza podnosi się o około 2 cm rocznie, ten wzrost zdaniem ekspertów może się powiększyć.

Do wybrzeża Morza Kaspijskiego dostęp mają:

Średnia głębokość w północna części wynosi 5-6 m, w środkowej 190 m, w południowej głębokość osiąga ponad 1 km. Wyspy są głównie w części północnej i mają łączną powierzchnią ok. 2000 km²

W Morzu Kaspijskim żyją jesiotry, których ikra ceniona jest na całym świecie ze względu na walory smakowe - jest to jeden z lepszych rodzajów kawioru. Populacji jesiotrów grozi wyginięcie z powodu przełowienia, więc organizacje ekologiczne starają się o tymczasowy zakaz połowów tych ryb do czasu, aż liczba osobników wróci do równowagi. Występuje też

Na dnie Morza Kaspijskiego istnieją duże złoża ropy, tak więc rejon ten jest bardzo ważny dla światowej gospodarki. Z tym też wiąże się problem tego regionu - spór o podział wód między pięć nadbrzeżnych państw.

Gdy morze zamarza, trasy transportu nie normatywnego są przez nie wyznaczane - ciężarówki jadą przez nie "na lodzie".

Do Morza Kaspijskiego wpadają rzeki Kura, Ural i Wołga. Jest połączone z morzem Azowskim przez system Manyczy. Żegluga między Morzem Kaspijskim i Azowskim mozliwa jest przez Kanał Wołga-Don.

Większe miasta leżące nad Morzem Kaspijskim:

Większe zatoki na Morzu Kaspijskim:

Większe rzeki wpadające do Morza Kaspijskiego:





Prace licencjackie podpis elektroniczny części zamienne wózki Życzenia pióra Waterman Pelikan pióro