Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy pustyni w Turkmenistanie. Zobacz też: Aralska Kara-kum - pustynia w Kazachstanie.

Kara-kum (także: Garagum, Karakum, Gara Gum, Kara Kum; turkm. Garagum - "czarny piach"; ros. Каракумы) - piaszczysta pustynia w Turkmenistanie, na Nizinie Turańskiej. Powierzchnia ok. 350 tys. km² (prawie 70% powierzchni Turkmenistanu).

[edytuj] Geografia i położenie gograficzne

Pustynia położona jest na wschód od Morza Kaspijskiego, granicząc od północy z Morzem Aralaskim, a od poludniowego zachodu z rzeką Amu-daria i pustynią Kyzył-kum. Z powodów pustynnienia obszarów w kierunku Morza Aralskiego, wyróżniono obszar pustynny (ok. 40tys. km²) zwany Aral Karakum. Powstał on ze względu nieprawidłowej gospodarki wodnej (ponadnormatywne irygacje), prowadzonej przez rząd ZSRR, co doprowadziło do wyjałowienia i pustynnienia obszaru dziś zwanego Aral Karakum. Mimo to, obszar Morza Aralskiego powoli się zwiększa, mimo postępującej ekspansji pustyni.^[1]

Na wschodnim skraju pustyni płynie Amu-daria, a na południu w jej piaskach swój bieg kończą rzeki Murgab i Tedżen. Przez południową część pustyni płynie Kanał Karakumski.

[edytuj] Klimat

Kara-kum charakteryzuje się klimatem umiarkowanym, wybitnie suchym. Opady roczne nie przekraczają 200 mm. Klimat pozwala na istnienie tylko skąpej roślinności, tworzonej głównie przez trawy oraz krzewy saksaułów. W obniżeniach występują zasolone bagniska o charakterze takyrów (zwłaszcza w rejonach Aral Karakum - cofnięcia się Morza Kaspijskiego).

[edytuj] Ludność

Pustynia jest prawie niezamieszkała, jedynie na obrzeżach znajdują się siedliska ludzkie. Zaludnienie pustyni wynosi 6,5 osoby / km ².

[edytuj] Archeologia

Badania archeologiczne Kara-kum, jako części Wielkiego Balkana, zaowocowały znaleziskami archeologicznymi, pochodzącymi z epoki kamienia.

Przypisy